Osmanlı İmparatorluğu'nun Kapitalistleşme Tecrübesi Ve Telif Haklarının Gelişimi

Çalismada, Swedberg’in kapitalizmi anlama modeli rehberliginde, Osmanli kapitalistlesme tecrübesi degerlendirilmis ve telifhaklarinin gelisimi incelenmistir. Osmanli kapitalistlesme tecrübesinin basarisizlik öyküsü oldugu; basarisizligin nedeninin zihniyettearanmasinin gerektigi ve telif hakki bilincinin gelismemesinin, fikir ve sanat eseri üzerindeki özel mülkiyet hakkinin ahlaken mesrusayilmamasindan kaynaklandigi ortaya konulmustur. Swedberg düsüncesinden hareketle, Osmanli Devleti’nin kurulustan Tanzimat’in ilan edildigi 1839’a kadar olan dönemine ‘tarihteki devlet’ veyahut ‘Eski Osmanli’ denilmesi gerektigi, Türklerin bugün özledigi Osmanli’nin ‘tarihteki devlet’ oldugu savunulmustur. Tanzimat’in ilaniyla baslamis olan ‘Yeni Osmanli’ döneminin iki alt döneme ayrilmasinin isabetli oldugu ve ekonominin kapitalizme göre örgütlenmesinin 1839-1908 döneminde yavas ve yüzeysel, 1908-1922 döneminde hizli ve kapsamli seyrettigi iddia edilmis, Imparatorlugun yikilisi, ‘eski rejim’ zihniyetinin tasfiyesinin yapilamamasiyla açiklanmistir.